Δημήτρης Λοττίδης
Για έναν ξένο με την κυπριακή πραγματικότητα, έναν Αθηναίο, ας πούμε, η Κύπρος μοιάζει αυτές τις μέρες με τη Γη της Επαγγελίας. Η κυπριακή οικονομία βρίσκεται στο καλύτερό της σημείο από ανακηρύξεως της Δημοκρατίας, το Κυπριακό είναι σε διαπραγματεύσεις που φαίνονται να είναι σοβαρές, η χώρα έχει τον δικό της ευρωπαϊκό τρόπο ζωής, το δικό της lifestyle. Οτιδήποτε πλέον θελήσεις από ωραίες γυναίκες και άντρες, μέχρι και τα καλύτερα ευρωπαϊκά ρούχα και φαγητό ποιότητας, όλα θα τα βρεις σε λίγα τετραγωνικά χιλιόμετρα στη μέση της Μεσογείου. Μάλιστα, χωρίς καυσαέρια, χωρίς μποτιλιάρισμα και υπογείους, με τη θάλασσα και το βουνό μια ώρα δρόμο από την πρωτεύουσα. Στην πραγματικότητα, ολοένα και περισσότεροι φίλοι μου Αθηναίοι θέλουν να έρθουν να ζήσουν στην Κύπρο, αν το πιστεύετε!
Αντί λοιπόν η Κύπρος να είναι μες την καλή χαρά, όπως θα νόμιζαν οι φίλοι μου από την Αθήνα, δυστυχώς είναι στη μαύρη απογοήτευση. Όπου γυρίσεις τους τελευταίους μήνες θα δεις σκυθρωπά πρόσωπα, αγέλαστα μουστάκια, ένα μουρμουρητό να πλανιέται γύρω από το Τρόοδος. Η πρώτη και σημαντικότερη απογοήτευση ήρθε από το χρηματιστήριο και τα χαμένα όνειρα όλων των Κυπρίων για εύκολο κέρδος και άμεση επίλυση του βιοποριστικού ζητήματος της κάθε οικογένειας. Ας πάρουμε ένα μέσο κυπριακό σπίτι: Το 1999 έβλεπε όλη τη γειτονιά και το συγγενολόι να παθιάζεται μπροστά σε κάτι πράσινους και κόκκινους πίνακες. Όλοι μιλούσαν για οικονομικό θαύμα και για το πώς θα γκρεμίσουν τα πισινά της γιαγιάς, για να φτιάξουν πισίνα του ΧΑΚ. Όλοι οι κουμπαράδες έσπασαν, όλα τα χωράφια μπήκαν υποθήκη, όλη η κοινωνία σταμάτησε να παράγει και στήθηκε μπροστά στις οθόνες περιμένοντας να γίνουν όλοι πλούσιοι για να μην επιστρέψουν στις δουλειές τους.
Η κυπριακή πολιτική σκηνή είναι καλή για ψώνια που θέλουν να προσφέρουν, δεν είναι όμως κατάλληλο μέρος για πολιτικές αρπακτές
Δυστυχώς όμως, όπως τα περισσότερα όνειρα και αυτό ήταν απατηλό. Η μεγαλύτερη όμως απογοήτευση, πέραν ακόμη και από αυτή την απώλεια αξίας, προέρχεται από τον τρόπο χειρισμού του θεσμού του χρηματιστηρίου από νέους ανθρώπους, οι οποίοι επειδή δεν γεννήθηκαν πλούσιοι, κάποιος θα περίμενε πως θα χειρίζονταν τον ξαφνικό πλούτο με περισσότερο σεβασμό και υπευθυνότητα. Μιλώ φυσικά για τους μεγαλοχρηματιστές, αυτούς που όλοι ξέρουμε πως πήραν στο λαιμό τους τα πλείστα κυπριακά νοικοκυριά. Μη μπορώντας να αντέξουν το σοκ της γρήγορης διαδρομής από το λιμάνι στα σαλόνια, από την αφάνεια στη δημοσιότητα, χρησιμοποιούν το χρηματιστήριο για προσωπικό παιχνίδι. Αφού στοίβασαν κάποια εκατομμύρια του κοσμάκη στην Ελβετία, θεωρούν πως όλος ο κόσμος είναι δικός τους, όλη η Κύπρος μπορεί να αντέξει τα τερτίπια τους. Η μεγαλύτερη, λοιπόν, απογοήτευση είναι πως ενώ θεωρούσε ο κόσμος το παλαιό οικονομικό κατεστημένο αναξιόπιστο, τους προέκυψε το νεόκοπο κατεστημένο των νεόπλουτων, όχι μόνο ανάξιο των περιστάσεων αλλά και σε εγκληματικό και ποινικό βαθμό ανεύθυνο. Πολλά ακούγονται για στοιχήματα όσον αφορά τον «πάτο» του δείκτη, για μουσολινικές εξάρσεις («εγώ αυτούς θα τους καταστρέψω») για νεοπλουτιστικές στάσεις ζωής και άλλα πολλά.
Ξεχνούν όμως οι κύριοι πως η κοινωνία, έστω και αν εγκλώβισαν κάποιους θεσμούς της, έχει πάντα τους μηχανισμούς της αυτοκάθαρσης, ιδιαίτερα αν οδηγηθεί σε σημείο όπου δοκιμάζεται οριακά η συνοχή της και η ζωή του πυρήνα της, της οικογένειας. Μέσα σ' αυτό το πλέγμα έρχεται και δένει το γλυκό της απογοήτευσης, μιας απογοήτευσης που προσέφερε στις προσδοκίες του λαού η λεγόμενη νέα φουρνιά των πολιτικών. Ενώ ο κόσμος περίμενε μέχρι χθες την ανανέωση της πολιτικής σαν να ήταν η λύση για κάθε πρόβλημα της καθημερινότητας, τα νέα ταλέντα ήρθαν να διαψεύσουν, μετά τα πρώτα παιγνίδια, τις προσδοκίες του κοινού.
Στα πρώτα ντέρμπι, η αξιοπιστία της νέας ομάδας που υποτίθεται θα κυβερνούσε σύντομα τον τόπο, φάνηκε πως ήταν κατώτερη των προσδοκιών που ανεπτύχθησαν γι' αυτήν. Κάτι σαν το φετινό ΑΠΟΕΛ δηλαδή. Ενώ όλος ο κόσμος έβλεπε τον Κλίντον, τον Μπίλερ και το Σημίτη και έψαχνε την αξιόπιστη κυπριακή τους εκδοχή, αυτοί έπεσαν σε κάτι Λαζαρέφσκι και αρπακόλες Σάμπουριτς. Η πολιτική δεν είναι ευτυχώς αρπακόλα, όπου την κάνουμε για βουλευτές και μετά ότι φάμε ότι πούμε και ότι αρπάξει ο πισινός μας.
Η πολιτική είναι επιλογή ζωής, επιλογή δια βίου εντιμότητας και σοβαρότητας, ιδιαίτερα στις σύγχρονες μέρες των διαπλεκομένων και των υπόγειων συμφερόντων. Αν σ' αυτά προσθέσουμε και το μικρό μέγεθος της Κύπρου, όπου όλα είναι διάφανα και επώνυμα, τότε η επιλογή της πολιτικής από τους νέους είναι μεν εύκολη φαινομενικά (όλοι μια οικογένεια είμαστε), αλλά είναι πολύ δύσκολη στην εφαρμογή, αφού ό,τι κάνεις είναι στο συνεχές κοινωνικό μικροσκόπιο.
Στην Ελλάδα, ας πούμε, εσείς ξέρετε κανένα βουλευτή Λοττίδη; Εγώ μόλις το έμαθα, αλλά το 80% των Ελλήνων είμαι σίγουρος πως δεν γνωρίζουν καν το όνομα, πόσο μάλλον το πρόσωπο του βουλευτή. Αυτός λοιπόν ο βουλευτής μπορεί να κινηθεί παντού στην Ελλάδα χωρίς να το ξέρει ο θυρωρός του. Να βρεθεί με όποιους θέλει, να διαπλεχθεί με όποιον θέλει, να γκομενιάσει με όποια θέλει. Για σκεφτείτε όμως το συνάδελφό του, Λευτέρη Χριστοφόρου στην Κύπρο. Πάει να κατουρήσει ο άνθρωπος στο Le Café και χαιρετάει δέκα άτομα! Συμπέρασμα: Η κυπριακή πολιτική σκηνή είναι καλή για ψώνια που θέλουν να προσφέρουν, δεν είναι όμως κατάλληλο μέρος για πολιτικές αρπακτές και σκοτεινές συνδιαλλαγές. Απλούστατα γιατί δεν υπάρχει πουθενά σκοτάδι!
Μέσα σ' αυτό το κλίμα απογοήτευσης, ο κόσμος άρχισε να στρέφεται πίσω στις κλασικές αλλά δοκιμασμένες λύσεις Κληρίδη και Χριστόφια, οι οποίοι σαν τον Βαζέχα και Αλεξανδρή μπορεί να μην ενθουσιάζουν πλέον τον κόσμο, αλλά ξέρουν να βγάζουν το ψωμί τους έντιμα, σπρώχνοντας και καμιά φορά τη μπάλα στα δίκτυα του Ντενκτάς. Αν ρίξουν και μια τριάρα με αποβολή στους (κακούς) χρηματιστές, θα τους κάνουμε και νέο συμβόλαιο...
