Χωριάτικο είναι…

Τα μοναδικά πράγματα που θυμάμαι από τα κατεχόμενα είναι το μικρό περβόλι του πατέρα μου στη Μόρφου (με αυτό θα μας σπούδαζε), και πολύ αμυδρά το κεφαλόβρυσο της Κυθρέας. Όλη η κατεχόμενη σήμερα Κύπρος σταμάτησε να αποτυπώνεται στο μικρό μου κεφαλάκι ένα πρωινό του Ιούλη του 1974. Ήμουν με μαγιό, ανυπόμονος τετράχρονος μπόμπιρας, και ετοιμαζόμουν μαζί με τη νονά και τον νονό να πάμε για μπάνιο στην Κερύνεια. Τότε κτύπησε το τηλέφωνο και η μητέρα μου μάς ενημέρωσε πως έγινε πραξικόπημα.

 Κι εγώ όπως οι περισσότεροι σημερινοί τριαντάρηδες μεγάλωσα χωρίς την κατεχόμενη Κύπρο στην καθημερινή σκέψη μου, και όποιος τώρα πει πως στα τριάντακάτι του ξυπνάει και κοιμάται με τη σκέψη της Μόρφου, ή πολλή περιουσία είχε εκεί ή σας κοροϊδεύει. Βέβαια το μίσος για τους Τούρκους υπήρχε και θα υπάρχει, ο λεγόμενος «πόθος για επιστροφή» είναι υπαρκτός και στη δική μου καρδιά, δεν έζησα όμως τα τελευταία δέκα χρόνια της ζωής μου ονειρευόμενος πώς να είναι η Κερύνεια.

 Το τέχνασμα Ντενκτάς με βρήκε απροετοίμαστο, όπως και όλη την Κύπρο. Να πάω; Να μην πάω; Να στηθώ δέκα ώρες στο οδόφραγμα; Να μην στηθώ; Τελικά δεν πήγα. Δεν πήγα, γιατί τις πρώτες μέρες με το αλαλούμ στα οδοφράγματα βαριόμουν την ταλαιπωρία. Στις μέρες, όμως, που ήρθαν συνειδητοποίησα πως η «ταλαιπωρία» τελικά ήταν αδιαφορία. Αδιαφορία όχι προς τα κατεχόμενα μέρη, αλλά αδιαφορία να πάω να δω κάτι το οποίο μου έκλεψαν. Την ίδια αδιαφορία είχα νιώσει και όταν πήγα και είδα τα μάρμαρα του Παρθενώνα στο Βρετανικό Μουσείο.

 Αυτή η αδιαφορία βγαίνει μέσα από θυμό, από εκνευρισμό. Εγώ ως μη πρόσφυγας έχω την πολυτέλεια να νιώθω μόνο θυμό και εκνευρισμό και όχι περιέργεια, λύπη και προσμονή. Γι’ αυτό και δικαιολογώ τους πρόσφυγες και ιδιαίτερα τις γριούλες και τους γέροντες, που ουσιαστικά μεταλαμβάνουν ζωή με κάθε τους επίσκεψη στα μέρη που μεγάλωσαν, ερωτεύτηκαν, έπαιξαν, έτρεξαν, δημιούργησαν. Στα μέρη που ντροπιάστηκαν ως ανθρώπινα όντα το καλοκαίρι του 1974.

 Αλλά και τους νεότερους τους κατανοώ, όταν κατάγονται από τα κατεχόμενα και μεγάλωσαν ακούγοντας για το λιμανάκι της Κερύνειας, για τις πορτοκαλιές του Καραβά, για τις αμμουδιές της Αμμοχώστου.

 Και τους μη πρόσφυγες και πάλιν τους καταλαβαίνω, αφού γουστάρουν να πάνε για εκπαιδευτική εκδρομή στο Πέλλαπαϊς, με γεια τους με χαρά τους. Εδώ θα κωλώσουμε ως Ευρωπαίοι πολίτες; Ιδιαίτερα τώρα που νιώθουμε όλοι ως προνομιούχοι Ευρωπαίοι, δικαιωμένοι σε σχέση με τους πεινασμένους για αναγνώριση Τουρκοκύπριους;

 Μόνο ένα πράγμα δεν συγχωρώ, το νταβατζιλίκι στα κατεχόμενα. Δεν συγχωρώ στη ράτσα μου το γεγονός πως μόλις κάποιοι Κύπριοι μπόρεσαν να επισκεφθούν ως Ευρωπαίοι τουρίστες τα πρώην εδάφη μας, αντί να πάνε στον Απόστολο Ανδρέα, αντί να δουν το Πέλλαπαϊς, αντί να πάνε -έστω- να φάνε ψάρι στην Κερύνεια, μπούκαραν στα καζίνα και άρχισαν να πηδάνε πόρνες από τα κατεχόμενα. Αυτό δεν μπορώ να το χωνέψω. Μπορεί να χωνέψω ακόμη και τον πόλεμο των κυπριακών εταιρειών που μαίνεται υπογείως για τις αντιπροσωπείες και το εμπόριο στα κατεχόμενα, γιατί αφού δεν μπορούμε να τους νικήσουμε στρατιωτικά, ας τους αγοράσουμε.

 Με τίποτε, όμως, δεν μπορώ να δεχθώ τη συμπεριφορά μιας μικρής αλλά χαρακτηριστικής και σημαντικής ομάδας Κυπρίων, που πάντα πρέπει να δείξουν το «χωριατιλίκι» τους κατά τη Ναστάζια. Να δείξουν πως δεν έχουν παιδεία, δεν έχουν αισθητική, δεν έχουν στυλ. Γιατί είναι θέμα αισθητικής και αυτοσεβασμού να μην μπουκάρεις ως πρώτη κίνηση επαναπροσέγγισης στα τριτοκλασάτα καζίνα του Ραούφ. Την ίδια ντροπή νιώθω όταν βλέπω του ίδιους Κύπριους να μπουκάρουν στα μπουζούκια στην Αθήνα και να φωνάζουν «Άτε πουρέκκα μου» στις μπουζουξούδες, στις οποίες λίγο πριν κλείσει το μαγαζί κάνουν και την «κλασική» απέλπιδα προσπάθεια να τις «αγοράσουν». Το ίδιο νιώθω και όταν βλέπω τους ίδιους Κύπριους να αγοράζουν με άκρα μυστικότητα τάγκα και σουτιέν της γκόμενας από τα Marks& Spencer της Oxford Street, την ώρα που αν τα αγόραζαν για τη γυναίκα τους αυτή δεν θα ξενοπηδιόταν. Η ντροπή, όμως, γίνεται θυμός όταν τους βλέπεις να κάνουν τις μαλακίες τους στα άγια χώματα των κατεχόμενων εδαφών μας. Και τα «χωριατιλίκια» αυτά δεν τα κάνουν οι άνθρωποι από χωριό, αλλά κυρίως οι μεσοαστοί.

 Η χειρότερη πάστα ανθρώπων στην Κύπρο του σήμερα προέρχεται από τις πόλεις. Είναι οι αρπακόλιδες της γειτονιάς, που ήρθαν πριν δέκα χρόνια από το βουνό. Γουστάρουν Ρωσίδες, φορούν αντίκα στο χέρι, κυκλοφορούν με μεταχειρισμένο Lexus από την Ιαπωνία, αγοράζουν της «γενέκας» Louis Vitton, έχουν φεσώσει με ακάλυπτες το μισό ΚΕΒΕ, κάνουν διακοπές στη Μύκονο, γουστάρουν από Λόττο μέχρι γκανιάν σε σκυλοδρομίες, και το όνειρό τους είναι να γίνουν κοσμικοί. Χέσε μέσα δηλαδή. Και δεν τους κατηγορώ για το lifestyle τους, αλλά για τις προτεραιότητες της ζωής τους. Πρώτα είναι το Lexus και μετά αν έχουν τα λεφτά να το πάρουν σέρβις, πρώτα είναι η Ρωσίδα, και μετά αν ικανοποιούν τη γυναίκα τους, πρώτα είναι τα καζίνα και μετά η Σαλαμίνα!